SEO Danışmanı Nasıl Seçilir? Sormanız Gereken 12 Soru

Bu yazıda:

Seçim sürecinin neden danışmandan değil, sizden başladığı
Görüşmeden önce hazırlamanız gereken üç şey
Dört başlıkta sorulacak 12 soru
İyi ve kötü yanıtın nasıl ayırt edileceği
Teklifleri aynı tabloda karşılaştırma yöntemi
İlk görüşmede görülebilen uyarı işaretleri

Önce bir açıklama: bu yazıyı SEO danışmanlığı veren biri olarak yazıyorum, yani bir tarafım var. Bu yüzden soruları, bana sorulduğunda da beni zorlayacak biçimde seçtim. Listeyi benimle yapacağınız görüşmede de kullanabilirsiniz.

SEO danışmanı nasıl seçilir?

SEO danışmanı, adayın ne vaat ettiğine değil, nasıl çalıştığına bakılarak seçilir. Doğru aday sitenizi görmeden sonuç sözü vermez, önerisini gerekçesiyle yazar, ekibinizin uygulayabileceği iş tanımları üretir ve hesapların mülkiyetini sizde bırakır. Bu dört özelliği ilk görüşmede sorularla sınayabilirsiniz; referans ve fiyat karşılaştırması bundan sonra gelir.

Seçimin zor olmasının nedeni, SEO'da sonucun geç görünmesidir. Yanlış bir tercih çoğu zaman ancak aylar sonra anlaşılır ve o süre geri gelmez. Bu yüzden değerlendirmeyi sonuca değil, sürecin kalitesine dayandırmak gerekir. Süreç, ilk görüşmede bile büyük oranda görünür.

Önce kendi tarafınızı netleştirin

Danışmanları karşılaştırmadan önce neye ihtiyacınız olduğunu yazıya dökün. Bunu yapmadan görüşmeye giren markalar, en iyi sunumu yapan adayı seçer; en uygun olanı değil.

1. Uygulamayı kim yapacak? Danışmanlık modelinde işi sizin ekibiniz yapar. İçeride yazılımcı ve içerik editörü yoksa danışman ne kadar iyi olursa olsun öneriler canlıya çıkmaz. Bu durumda aradığınız şey danışmanlık değil, uçtan uca SEO hizmeti olabilir. İki modelin farkını SEO danışmanlığı nedir yazısında ayrıntılı anlattım.

2. Sorun ne? “Trafik artsın” bir sorun tanımı değildir. “Geçen yılki altyapı değişikliğinden sonra kategori sayfalarının trafiği düştü” ya da “içerik ekibi var ama neyi yazacağını bilmiyor” bir sorun tanımıdır. Tanım ne kadar netse, adayın o sorunu daha önce çözüp çözmediğini o kadar kolay anlarsınız.

3. Hangi veriyi paylaşabilirsiniz? Ciddi bir aday teklif vermeden önce Search Console ve analitik verisine kısa süreli, salt okunur erişim ister. Bunu görüşme öncesinde hazırlarsanız hem süreç hızlanır hem adayın veriye nasıl baktığını görürsünüz.

Sorulacak 12 soru

Soruları dört başlıkta topladım. Her sorunun altında iyi bir yanıtın neye benzediğini ve neyin uyarı işareti sayılacağını yazdım.

Deneyim ve uyum

1. Benim altyapımda ya da benzer büyüklükte bir sitede çalıştınız mı? İyi yanıt somuttur: hangi altyapı, ne tür bir sorun, sonuçta ne değişti. Aday o altyapıda çalışmadıysa bunu açıkça söylemesi de iyi bir işarettir. Uyarı işareti, her sektörde ve her altyapıda deneyimli olduğunu söyleyen yanıttır.

2. İşi kim yapacak? Görüştüğüm kişi mi, başka biri mi? Bağımsız bir danışmanda yanıt bellidir. Bir ekipten hizmet alıyorsanız hesabınızla günlük olarak kimin ilgileneceğini ve o kişinin deneyimini sorun. Bu fark, SEO uzmanı mı, SEO ajansı mı kararının da merkezindedir.

3. Geliştirici ekibimle doğrudan konuşabilir misiniz? Teknik öneriler dolaylı aktarımla bozulur. Danışmanın bir yazılımcıya “canonical etiketini düzeltin” demesi ile hangi şablonda, hangi koşulda, hangi değerin basılması gerektiğini yazması arasındaki fark, işin canlıya çıkıp çıkmayacağını belirler.

Yöntem

4. İlk 30 günde somut olarak ne yapacaksınız? İyi yanıt bir sıra içerir: erişimlerin alınması, mevcut durumun çıkarılması, denetim, önceliklendirilmiş iş listesi. Uyarı işareti, sitenizi görmeden hazır bir paket listesi okuyan yanıttır.

5. Önerilerinizi nasıl önceliklendiriyorsunuz? Yüz maddelik bir denetim raporu tek başına değer üretmez. Beklenen yanıt, bulguların etkiye ve uygulama maliyetine göre sıralandığı, ekibin kapasitesine göre bölündüğü bir iş listesidir.

6. Bağlantı (backlink) konusunda yaklaşımınız ne? Satın alınan ya da otomatik üretilen bağlantılar Google'ın spam politikalarına aykırıdır ve riski danışman değil, site taşır. Yöntemini açıkça anlatamayan ya da “özel ağımız var” diyen adayı eleyin. Konunun ayrıntısı backlink nedir yazısında.

7. Yapay zeka aramalarındaki görünürlüğü nasıl ele alıyorsunuz? Bu alan yeni ve ölçümü zor. Dürüst bir yanıt, neyin ölçülebildiğini ve neyin henüz ölçülemediğini ayırır. Kesin sonuç vaat eden yanıt, sıralama garantisinin yeni biçimidir.

Ölçüm ve raporlama

8. Başarıyı hangi metrikle ölçeceğiz? Yalnızca sıralama raporlayan bir çalışma, yanlış sayfalara yatırım yapmanıza neden olabilir. Beklenen yanıt organik trafik, organik kanaldan gelen talep ya da gelir ve bunların sayfa grubu bazında kırılımıdır.

9. Ne kadar sürede ne beklemeliyim? İyi yanıt aralık verir ve koşul belirtir: teknik düzeltmelerin etkisi haftalar içinde tarama verisine yansır, içerik ve otorite çalışmalarının etkisi aylar alır. SEO'nun ne kadar sürede sonuç verdiği rekabete ve uygulama hızına bağlıdır; kesin tarih veren yanıta güvenmeyin.

10. Raporu hangi sıklıkla, hangi biçimde alacağım? Rapor karar aldırmalıdır. Onlarca sayfalık standart bir çıktı yerine, “bu dönem ne yapıldı, veriye nasıl yansıdı, sırada ne var” sorularını yanıtlayan kısa bir belge ve herkesin baktığı ortak bir panel daha kullanışlıdır.

Sözleşme ve sahiplik

11. Hesaplar ve içerikler kimde kalacak? Search Console, analitik hesabı ve alan adı her koşulda sizin adınıza olmalıdır; danışmana yalnızca yetki verilir. Bu konuda tereddüt eden adayla çalışmayın.

12. Çalışmayı sonlandırmak istersem süreç nasıl işler? Fesih süresi, devredilecek belgeler ve yarım kalan işlerin durumu baştan yazılı olmalıdır. İyi bir danışman bu soruyu rahatsız edici bulmaz; çünkü müşteriyi sözleşme maddesiyle değil, işin kalitesiyle tutmayı hedefler.

Yanıtları nasıl değerlendirmelisiniz?

Yanıtların içeriği kadar biçimi de bilgi verir. Üç şeye dikkat edin.

Koşul cümlesi kuruyor mu? SEO'da neredeyse her doğru yanıt “duruma göre” ile başlar ve ardından durumu açıklar. “Sitenizde indeksleme sorunu yoksa önce içerik boşluklarına bakarım” bir uzman yanıtıdır. Her soruya kesin ve hızlı yanıt veren aday, sitenizi değil hazır metnini konuşuyordur.

Bilmediğini söyleyebiliyor mu? “Bu altyapıda çalışmadım ama şu benzer durumda şunu yaptım” diyebilen biri, çalışma sırasında da sorunları saklamaz.

Soru soruyor mu? İyi bir danışman ilk görüşmede konuşmaktan çok dinler: gelir modeliniz, ekibiniz, geçmişte yapılanlar, altyapınızın kısıtları. Hiç soru sormadan teklif veren aday, herkese aynı teklifi veriyordur.

Teklifleri aynı tabloda karşılaştırın

Teklifler farklı biçimlerde gelir ve yan yana konmadan karşılaştırılamaz. Aşağıdaki tablo kurgusaldır; yalnızca karşılaştırmanın hangi satırlarla yapılacağını gösterir.

Ölçüt	Aday A	Aday B
İşi yapan kişi	Görüşülen kişi	Belirtilmedi
İlk 30 gün planı	Yazılı, sıralı	“Analiz yapılacak”
Toplantı sıklığı	İki haftada bir	Ayda bir rapor
Başarı metriği	Organik gelir, sayfa grubu bazında	Anahtar kelime sıralaması
Bağlantı yöntemi	Açıklandı	“Özel ağ”
Hesap sahipliği	Markada	Belirtilmedi
Fesih koşulu	Yazılı	Belirtilmedi
Aylık ücret	…	…

Ücret satırını bilerek en sona koydum. Aylık tutarı tek başına karşılaştırmak yanıltır; doğru karşılaştırma, o tutarın karşılığında kimin ne kadar zaman ayırıp ne teslim edeceğidir. Kendi tarafımı örnek vereyim: SEO danışmanlığı aylık 24.000 TL + KDV'den başlar ve tutarı toplantı sıklığı, ekibin büyüklüğü ve site sayısı belirler. Karşınızdaki teklifin de tutarı neye göre belirlediğini sorun.

İlk görüşmede görülebilen uyarı işaretleri

Google'ın SEO hizmeti alacaklar için yayımladığı rehber birkaç işareti açıkça sayar. Bunlara sahada sık gördüklerimi de ekledim:

Sıralama garantisi. Belirli bir sorguda birincilik sözü verebilecek kimse yoktur.
Yöntemi açıklamamak. Sitenizde ne yapılacağını bilmek hakkınızdır.
Hesapları kendi adına açmak. Çalışma bittiğinde verinizle birlikte gider.
Sitenize bakmadan fiyat vermek. Kapsamı bilmeden verilen fiyat, kapsamı sonradan daraltır.
Önceki danışmanı ya da ajansı kötüleyerek başlamak. Devralınan işi eleştirmek kolaydır; iyi bir aday neyin doğru yapıldığını da söyler.
Yalnızca sıralama ekran görüntüsüyle referans göstermek. Sıralama bir araçtır; işin karşılığı trafikte ve gelirde görünür.

Referansları nasıl kontrol etmelisiniz?

Referans görüşmesi çoğu zaman “memnun muydunuz?” sorusuyla geçer ve hiçbir bilgi vermez. Daha iyi sorular şunlardır: Danışman önerilerini yazılı mı veriyordu? Ekibiniz bu önerileri uygulayabildi mi, yoksa açıklama istemek zorunda kaldı mı? Bir öneri işe yaramadığında bunu kendisi mi söyledi? Çalışma neden bitti?

Son soru özellikle değerlidir. Çalışmanın bitmiş olması olumsuz bir işaret değildir; danışmanlık, ekip bağımsız hâle geldiğinde doğal olarak sona erebilir. Önemli olan ayrılığın nasıl yönetildiğidir: belgeler devredildi mi, hesaplar markada kaldı mı?

Danışmanın kendi yayınları da bir referanstır. Yazdığı yazılar, verdiği eğitimler ve kendi sitesinin durumu, nasıl düşündüğünü müşteri adından daha iyi gösterir. Kendi sitesinde temel hataları olan birinin sizin sitenizde titiz davranmasını beklemek zordur.

Seçtikten sonra: ilk ayı deneme süresi gibi kullanın

Doğru seçim yapıp yapmadığınızı ilk ayın sonunda büyük oranda anlarsınız. Şunlara bakın: denetim belgesi sitenize özgü mü, yoksa her siteye uyan genel maddelerden mi oluşuyor? İş listesi ekibinizin anlayıp uygulayabileceği açıklıkta mı? Toplantılar durum güncellemesi mi, yoksa karar toplantısı mı?

İlk ayın çıktısı zayıfsa bunu açıkça konuşun. Danışmanlık bir iş birliğidir ve verim iki tarafın katkısına bağlıdır; ekibinizde SEO iş listesinin tek bir sahibi yoksa en iyi danışman da sonuç üretemez. Bilgiyi tamamen içeride tutmak ve bir süre sonra danışmansız ilerlemek istiyorsanız ekibiniz için SEO eğitimi de bir seçenektir.

Sık sorulan sorular

SEO danışmanı ile SEO uzmanı aynı şey mi?

Çoğu zaman aynı kişidir; fark çalışma modelindedir. SEO uzmanı işi kendisi yürütebilir. Danışman olarak çalıştığında ise uygulamayı sizin ekibiniz yapar, o stratejiyi belirler ve yapılan işi denetler.

Referans istemek ayıp mı?

Hayır, normaldir. Ancak gizlilik sözleşmeleri nedeniyle her danışman müşteri adı paylaşamayabilir. Bu durumda adı anılmadan anlatılan bir çalışmanın ayrıntı düzeyi de bilgi verir: gerçekten yapılmış iş, somut ayrıntılarla anlatılır.

Ücretsiz ön inceleme teklif eden danışmana güvenilir mi?

Kısa bir ön inceleme, iki tarafın da birbirini tanıması için makuldür. Dikkat edilecek nokta kapsamdır: ön inceleme nereden başlanacağını söyler, tam bir denetimin yerini tutmaz. Otomatik araç çıktısını “ücretsiz analiz” diye gönderen teklifleri bununla karıştırmayın.

Küçük bir işletme için danışman tutmak mantıklı mı?

Sınırlı bütçeyle çoğu zaman en verimli başlangıç tek seferlik bir denetimdir. Teknik SEO denetimi ve öncelik listesi alıp uygulamayı kendi imkânlarınızla yapabilir, sürekli danışmanlığı ilk işler bittikten sonra değerlendirebilirsiniz.

Kaç danışmanla görüşmeliyim?

İki ya da üç görüşme genellikle yeterlidir. Daha fazlası kararı kolaylaştırmaz, yalnızca geciktirir. Aynı 12 soruyu herkese sorarsanız yanıtlar arasındaki fark kendiliğinden görünür.

Bu soruları bana da sorabilirsiniz: SEO danışmanlığı sayfasında nasıl çalıştığımı anlattım, ön görüşme için iletişim sayfasındaki formu kullanabilirsiniz.

Kaynaklar

Google Search Central: SEO uzmanına ihtiyacınız var mı?
Google Search Central: Google Web Arama spam politikaları
Google Search Central: Yararlı, güvenilir ve kullanıcı odaklı içerik oluşturma